Thuốc phun mù là gì? Ưu nhược điểm của thuốc phun mù?

Nhathuocngocanh.com – Công nghiệp bào chế hiện đại đang ngày càng phát triển và phát minh ra nhiều dạng thuốc mới tiện lợi và an toàn hơn cho người dùng và một trong số đó không thể không nói đến thuốc phun mù. Vậy thuốc phun mù là gì, ưu nhược điểm ra sao, mời độc giả cùng tìm hiểu với nhà thuốc Ngọc Anh qua bài viết sau đây nhé!

Thuốc phun mù là gì?
Thuốc phun mù là gì?

1, Thuốc phun mù là gì?

Thuốc phun mù tạo ra các tiểu phân rất nhỏ và mịn trong không khí nên còn được gọi với tên là thuốc khí dung (aerosol).

Thuốc phân tán thành những tiểu phân nhỏ có dạng rắn hoặc dạng lỏng trong không khí được gọi là thuốc phun mù. Hoạt chất có thể là dạng dung dịch hoặc là dạng bột, nhờ vào áp suất của khí nén, khí hóa lỏng hay lực cơ học của người dùng, thuốc sẽ tác động đến cơ quan đích.

Thuốc phun mù là dạng thuốc thường được chỉ định trong những trường hợp dùng tại chỗ như trên niêm mạc, trên da, xông hít để vào phổi, xoang mũi, hay tại tác dụng lên các hốc tự nhiên của cơ thể như phổi, xoang mũi.

2, Đôi nét lịch sử phát triển về thuốc phun mù

Các thuốc được đóng gói được sử dụng khi dùng hệ áp suất cao bắt đầu xuất hiện từ những năm 1900. Đến năm 1942, thuốc phun mù được áp dụng trong nông nghiệp, dùng để diệt sâu bọ. Và cho đến năm 1950, thuốc phun mù mới bắt đầu được nghiên cứu trong ngành Dược.

Trong khoảng thời gian này, mục tiêu để phát triển thuốc phun mù là dùng để điều trị bỏng, vết thương nhiễm khuẩn hoặc là các bệnh trên da. Năm năm sau đó, loại thuốc phun mù được chỉ định dùng cho nhiễm khuẩn đường hô hấp với hoạt chất là epinephrin.

Do mang lại tiện lợi và có độ an toàn cao, thuốc phun mù ngày nay đã được sử dụng rộng rãi, được nhiều người biết đến. Không những thế, dựa trên sự nghiên cứu về khả năng lắng đọng và di chuyển của các tiểu phân mịn được gắn vào yếu tố phóng xạ, thuốc phun mù là sự lựa chọn đầu tay cho bác sĩ để chẩn đoán bất thường về chức năng trên đường hô hấp.

3, Phân loại thuốc phun mù

Hiện nay, ta có thể phân loại thuốc phun mù làm 4 nhóm:

  • Thuốc phun mù theo đường dùng.
  • Thuốc phun mù theo trạng thái tập hợp của thuốc và chất đầy trong bình chứa.
  •  Cấu trúc lý hóa của hệ thuốc phun mù.
  • Loại dụng cụ tạo phun mù.

Sau đây, mời bạn đọc cùng tìm hiểu cụ thể nhé!

Phân loại thuốc phun mù
Phân loại thuốc phun mù

3.1, Phân loại thuốc phun mù theo đường dùng

  • Thuốc phun mù dùng đường xông hít: thuốc qua miệng, mũi và sau đó đến phổi, đến xoang mũi.
  • Thuốc phun mù dùng đường tại chỗ: trên da, âm đạo, trực tràng và trên tai.

3.2, Phân loại thuốc phun mù theo trạng thái tập hợp của thuốc và chất đầy trong bình chứa

  • Thuốc phun mù có 2 pha: gồm có pha lỏng là dung dịch thuốc tan trong chất đầy lỏng và pha hơi của chất đầy.
  • Thuốc phun mù có 3 pha: gồm có nhũ tương thuốc hoặc là hỗn dịch, chất đẩy ở thể khí.

3.3, Phân loại theo cấu trúc lý hóa của hệ thuốc

Gồm có một số loại như thuốc phun mù hỗn dịch, nhũ tương, bọt xốp, dung dịch.

3.4, Phân loại theo dụng cụ tạo thiết bị phun mù

  • Thuốc phun mù có van định liều.
  • Thuốc phun mù có van phun liên tục.
  • Thuốc phun mù có bơm định liều không dùng chất đẩy.
  • Thuốc cần dụng cụ để phun mù, thường dùng trong bệnh viện.
  • Thuốc phun mù dạng khí lỏng, khí nén hoặc có pittong ở dạng tự do (vai trò của pittong đó là tạo ra vách ngăn thuốc với chất đẩy).
  • Thuốc phun mù có túi chất dẻo (thuốc tách biệt ra khỏi chất đẩy).

Đặc biệt, cần lưu ý để không bị nhầm lẫn giữa loại thuốc phun mù thô đại (loại thuốc phun mù phun xịt spray) có kích thước tiểu phân là 100cm với loại thuốc phun mù nhỏ có kích thước tiểu phân dưới 50 cm.

4, Ưu điểm nổi bật của thuốc phun mù

Thuốc phun mù mang lại nhiều ưu điểm mà các dạng bào chế khác không có được như:

  • Sử dụng dễ dàng, tiện lợi, không cần phải có thêm dụng cụ nên đảm bảo vệ sinh, tránh nhiễm khuẩn qua dụng cụ.
  • Thuốc phun mù có độ ổn định cao, không gây ra tương tác thuốc với môi trường hoặc nấm mốc xâm nhập vào thuốc, do thuốc chứa trong bình kín, không khí, độ ẩm bên ngoài không thể xâm nhập vào.
  • Thuốc phun mù chỉ tác động vào nơi chỉ định, không gây tổn thương tại đó hoặc tổn thương sang các cơ quan khác.
  • Đối với một số loại thuốc dùng đường tiêm như hormone, thuốc chống virus,.. có thể thay thế bằng thuốc phun mù bằng cách phun xịt vào mũi hoặc xông hít cũng mang lại hiệu quả tốt.
  • Thuốc phun mù có sinh khả dụng rất cao bởi vì thuốc không bị phân hủy ở đường tiêu hóa hay tại gan.
  • Trong quá trình điều trị cần phải phối hợp các thuốc để mang lại hiệu quả cao. Tuy nhiên, một số thuốc lại gây ra tương tác lý hóa với nhau nếu kết hợp trong cùng một dạng bào chế. Khi ấy, sẽ dùng thuốc này theo dạng phun mù xông hít qua đường hô hấp.
  • Một số thuốc khi dùng dưới dạng viên nang, viên nén hay thuốc tiêm có thể gây ra nhiều tác dụng không mong muốn có thể chuyển sang dùng dạng bào chế phun mù.
Cần sử dụng thuốc phun mù đúng cách
Cần sử dụng thuốc phun mù đúng cách

5, Nhược điểm của thuốc phun mù

Bên cạnh những ưu điểm trên, thuốc phun mù cũng có một số hạn chế như:

  • Thuốc phun mù xông hít vào phổi nếu không xịt đúng theo hướng dẫn có thể khiến thuốc không được hấp thu đúng liều, từ đó khiến bệnh không đỡ.
  • Tuyệt đối không dùng thuốc phun mù tại chỗ thay thế cho thuốc phun mù đường xông hít vì sẽ gây ra nguy hiểm chết người. Thuốc phun mù dùng đường xông hít phải có khả năng tan tốt ở niêm mạc mũi, hoạt chất mang tính ổn định cao và có pH từ 5.5-7.5.
  • Thuốc phun mù dễ gây ra cháy nổ khi để ở nơi có nhiệt độ cao.
  • Kỹ thuật để bào chế dạng thuốc phun mù rất phức tạp, đòi hỏi độ chính xác gần như tuyệt đối.

Trên đây là chia sẻ của Nhà thuốc Ngọc Anh về thuốc phun mù. Hy vọng qua bài viết trên, độc giả sẽ có thêm kiến thức về dạng bào chế này!

Xem thêm:

Tìm hiểu quy trình bào chế thuốc phun mù Methyl Salicylate

Ngày viết:

One thought on “Thuốc phun mù là gì? Ưu nhược điểm của thuốc phun mù?

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *